- CƠ SỞ PHÁP LÝ
Ngày 30/3/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 90/2026/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế. Văn bản này thiết lập hệ thống chế tài đối với các hành vi vi phạm trong nhiều lĩnh vực, trong đó bao gồm hoạt động kinh doanh và sử dụng sản phẩm dinh dưỡng dùng cho trẻ nhỏ.
Nghị định quy định cụ thể:
- Hành vi vi phạm;
- Hình thức và mức xử phạt;
- Biện pháp khắc phục hậu quả;
- Thẩm quyền lập biên bản và xử phạt.
Theo đó, vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế được xác định là hành vi có lỗi của cá nhân, tổ chức xâm phạm trật tự quản lý nhà nước nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.
- PHẠM VI ĐIỀU CHỈNH VÀ ĐỐI TƯỢNG ÁP DỤNG
Nghị định điều chỉnh các hành vi vi phạm liên quan đến:
- Hoạt động truyền thông, tư vấn dinh dưỡng cho trẻ nhỏ;
- Việc kinh doanh, quảng cáo, phân phối sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ;
- Hành vi của cơ sở y tế, doanh nghiệp và cá nhân có liên quan.
Đối tượng áp dụng bao gồm:
- Cơ sở khám bệnh, chữa bệnh;
- Tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh sản phẩm dinh dưỡng;
- Nhân viên y tế và các chủ thể liên quan.
III. HÀNH VI VI PHẠM VÀ MỨC XỬ PHẠT
- Mức phạt từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng
Áp dụng đối với các hành vi:
- Hướng dẫn sử dụng sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ cho trẻ dưới 06 tháng tuổi không có chỉ định của bác sĩ;
- Cung cấp thông tin sai lệch, cho rằng sữa thay thế có giá trị tương đương hoặc tốt hơn sữa mẹ.
- Mức phạt từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng
Áp dụng đối với các hành vi:
- Không cung cấp thông tin chính xác, khoa học về sản phẩm;
- Tiếp cận phụ nữ mang thai, bà mẹ để quảng bá sản phẩm;
- Không tổ chức tuyên truyền về nuôi con bằng sữa mẹ tại cơ sở y tế;
- Nhận tài trợ, quà tặng liên quan đến sản phẩm sữa thay thế;
- Cung cấp thông tin cá nhân của bà mẹ cho doanh nghiệp.
- Mức phạt từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng
Áp dụng đối với:
- Việc bán sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ tại cơ sở y tế (trừ nhà thuốc bệnh viện);
- Sử dụng tài trợ, sự kiện nhằm quảng bá sản phẩm;
- Cho phép trưng bày hoặc quảng bá sản phẩm trong cơ sở y tế;
- Cho phép nhân viên doanh nghiệp tiếp cận trực tiếp người mẹ.
- Mức phạt từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng
Áp dụng đối với các hành vi nghiêm trọng:
- Trưng bày sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ tại cơ sở y tế;
- Thực hiện các hình thức khuyến mại như tặng mẫu, giảm giá;
- Lợi dụng hoạt động truyền thông, giáo dục dinh dưỡng để thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm.
- NGUYÊN TẮC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC
Các quy định trên thể hiện rõ định hướng chính sách:
- Bảo vệ việc nuôi con bằng sữa mẹ
Nhà nước hạn chế tối đa các hoạt động quảng bá có thể làm sai lệch nhận thức của người tiêu dùng. - Kiểm soát hoạt động truyền thông thương mại trong y tế
Đặc biệt là tại các cơ sở khám chữa bệnh – nơi có tính chất nhạy cảm và dễ tác động đến quyết định của người dân. - Ngăn chặn xung đột lợi ích trong hệ thống y tế
Thông qua việc cấm nhận tài trợ, quà tặng và tiếp cận trực tiếp từ doanh nghiệp. - NHẬN ĐỊNH PHÁP LÝ
- Tính chặt chẽ của hệ thống chế tài
Nghị định thiết lập các mức xử phạt theo hướng tăng dần, phù hợp với tính chất và mức độ nguy hiểm của hành vi. - Tiệm cận chuẩn mực quốc tế
Các quy định tương đồng với Bộ quy tắc quốc tế về tiếp thị các sản phẩm thay thế sữa mẹ của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). - Rủi ro pháp lý đối với doanh nghiệp
Doanh nghiệp nếu vi phạm có thể đối mặt với:
- Xử phạt hành chính;
- Ảnh hưởng uy tín thương hiệu;
- Rủi ro bị kiểm tra, giám sát chặt chẽ hơn.
Nghị định số 90/2026/NĐ-CP đã thiết lập một hành lang pháp lý rõ ràng nhằm kiểm soát hoạt động kinh doanh và truyền thông liên quan đến sản phẩm dinh dưỡng cho trẻ nhỏ.
Việc quy định cụ thể các hành vi bị cấm và mức xử phạt tương ứng không chỉ góp phần bảo vệ sức khỏe trẻ em mà còn định hình lại chuẩn mực đạo đức trong hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực y tế.
T/H Theo Báo Chính Phủ
