Nghị quyết số 68-NQ/TW được Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 4/5/2025, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong chính sách phát triển kinh tế tư nhân của Việt Nam. Nghị quyết này được đánh giá là bước ngoặt thứ ba mang tính lịch sử trong tiến trình phát triển khu vực kinh tế tư nhân, sau hai bước ngoặt trước đó là giai đoạn 1986-1990 (chuyển từ cải tạo sang cho phép kinh tế tư nhân hoạt động) và giai đoạn 1999-2000 (Luật Doanh nghiệp ra đời).
Sau gần 40 năm đổi mới, kinh tế tư nhân Việt Nam đã từng bước phát triển cả về số lượng và chất lượng, trở thành một trong những động lực quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Hiện nay, khu vực kinh tế tư nhân có khoảng hơn 940.000 doanh nghiệp và hơn 5 triệu hộ kinh doanh đang hoạt động, đóng góp khoảng 50% GDP, hơn 30% tổng thu ngân sách Nhà nước và sử dụng 82% tổng số lao động.
Tuy nhiên, kinh tế tư nhân vẫn đối mặt với nhiều rào cản kìm hãm sự phát triển, chưa bứt phá về quy mô và năng lực cạnh tranh, chưa đáp ứng được yêu cầu và kỳ vọng là lực lượng nòng cốt của kinh tế đất nước.
QUAN ĐIỂM CHỈ ĐẠO MỚI
Nghị quyết 68 đưa ra những quan điểm đột phá, trong đó nổi bật là:
- Khẳng định kinh tế tư nhân là “một động lực quan trọng nhất” của nền kinh tế quốc gia (trước đây chỉ là “một động lực quan trọng”).
- Kinh tế tư nhân là lực lượng tiên phong thúc đẩy tăng trưởng, tạo việc làm, nâng cao năng suất lao động, năng lực cạnh tranh quốc gia.
- Cùng với kinh tế nhà nước, kinh tế tập thể, kinh tế tư nhân giữ vai trò nòng cốt để xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ.
- Xóa bỏ triệt để nhận thức, tư tưởng, quan niệm, thái độ định kiến về kinh tế tư nhân.
MỤC TIÊU PHÁT TRIỂN
Mục tiêu đến năm 2030:
- Tốc độ tăng trưởng bình quân của kinh tế tư nhân đạt khoảng 10-12%/năm, cao hơn tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế
- Đóng góp khoảng 55-58% GDP
- Đóng góp khoảng 35-40% tổng thu ngân sách nhà nước
- Giải quyết việc làm cho khoảng 84-85% tổng số lao động
- Năng suất lao động tăng bình quân khoảng 8,5-9,5%/năm
- Phấn đấu có 2 triệu doanh nghiệp hoạt động
Mục tiêu đến năm 2045:
- Phấn đấu có ít nhất 3 triệu doanh nghiệp hoạt động trong nền kinh tế
- Đóng góp khoảng trên 60% GDP
- Kinh tế tư nhân Việt Nam phát triển nhanh, mạnh, bền vững
- Chủ động tham gia vào chuỗi sản xuất, cung ứng toàn cầu
- Có năng lực cạnh tranh cao trong khu vực và quốc tế
8 NHÓM NHIỆM VỤ VÀ GIẢI PHÁP TRỌNG TÂM
Nghị quyết 68 đưa ra 8 nhóm nhiệm vụ và giải pháp trọng tâm, với nhiều điểm đột phá:
1. Đổi mới tư duy, thống nhất nhận thức và hành động
- Tạo niềm tin, khát vọng dân tộc và xung lực mới cho phát triển kinh tế tư nhân
- Xóa bỏ định kiến về kinh tế tư nhân
2. Hoàn thiện thể chế, chính sách, pháp luật
- Rà soát, sửa đổi, bổ sung pháp luật về đầu tư, kinh doanh
- Các quy định về quyền tự do kinh doanh và quyền tài sản
- Bãi bỏ lệ phí môn bài, miễn thuế thu nhập doanh nghiệp cho doanh nghiệp nhỏ và vừa 3 năm đầu
3. Đẩy mạnh và đa dạng hóa nguồn vốn cho kinh tế tư nhân
- Hoàn thiện cơ chế, chính sách tín dụng cho kinh tế tư nhân
- Ưu tiên nguồn tín dụng thương mại cho doanh nghiệp tư nhân
- Khuyến khích cho vay dựa trên dòng tiền, chuỗi giá trị, tài sản vô hình
- Phát triển tín dụng xanh, hỗ trợ lãi suất cho dự án xanh
- Hoàn thiện mô hình quỹ bảo lãnh tín dụng
4. Thúc đẩy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo
- Triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ
- Ban hành khung pháp lý thử nghiệm (sandbox) cho công nghệ, mô hình kinh doanh mới
5. Phát triển thị trường và hội nhập quốc tế
- Phát triển hệ thống phân phối, logistics
- Hỗ trợ phát triển thương hiệu, mở rộng thị trường
6. Phát triển đội ngũ doanh nhân
- Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ doanh nhân có đạo đức, văn hóa kinh doanh
- Tôn vinh doanh nhân có tinh thần yêu nước, trách nhiệm xã hội
7. Tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước
- Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện các chủ trương, chính sách
- Không hình sự hóa các quan hệ kinh tế, dân sự
- Xử lý nghiêm các hành vi tiêu cực trong thực thi công vụ
8. Đổi mới hoạt động của Mặt trận Tổ quốc, tổ chức chính trị-xã hội
- Đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của các tổ chức này trong việc hỗ trợ phát triển kinh tế tư nhân
Nghị quyết 68-NQ/TW được các chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp đánh giá cao với ba tư tưởng lớn:
- Giảm sự phiền hà cho doanh nghiệp
- Tăng cường mức độ bảo vệ đối với khu vực kinh tế tư nhân
- Khơi thông mọi nguồn lực
Nghị quyết này tạo ra niềm tin và sự hứng khởi lớn cho cộng đồng doanh nghiệp, được kỳ vọng sẽ tạo ra sự thay đổi về chất, nâng cao chất lượng của khu vực kinh tế tư nhân, đưa khu vực kinh tế tư nhân trở thành động lực
Viện Hỗ Trợ Pháp Luật và Kinh Tế
